Państwo
| Tyn artikel ńy bůł jeszcze sprawdzůny we poprawnośći zapisowańo Steuerowům uortografijům a gramatycznyj. Jeli zdo Ći śe, co je to fest do porzůndku narychtowany artikel, symńij tyn muster. |
Państwo je polityčnům, suwerynnům, terytorjalnům i uobligatoryjnům uorgańizacyjom spouečyństwa. Uorgańizuje i koordynuje praca wjelgich grup spouečnych. Państwo mo tyž grańice terytorjalńy. Je ńyzaležne i ńypodlygue.
Prawne kryterja państwowośći, přijynte na mocy kůnwyncyji w Můntevideo s 1933, uokreślane sům nastympujůnco: (artykuu 1.) "Państwo kej podmjot prawa mjyndzynarodowygo powinno pośadać nastympujůnce elymynty:
- stouo ludność,
- struktury karne,
- suwerynne wuadze,
- uokreślůne terytorjům (wjelgość państwa ńy wpuywo na jygo podmjotowość) uoddźelůne uod inkšych grańicům,
- zdolność wuažyńo w relacyje mjyndzynarodowe.
- uokreślůne zasady prawne
Kůnwyncyjo bůua spotkańym rygůnalnym a uůgrańičoua śe jydyńy do państw amerikańskych, nale jeji zasady zostouy uznane w zwyčajowym prawje mjyndzynarodowym.
Podstawowym problymym państwowośći je uznańy państwa na aryńy mjyndzynarodowyj, čyli stwjerdzyńy bez podmjot prawa mjyndzynarodowygo faktu istńyńo jakigoś państwa i gotowośći do respektowańo zwjůnzanych s tym skutkůw prawnych. Předmjotym uznańo može być: państwo, řůnd, powstańcy, strůna walčůnco abo narůd. Uznańy państwa može być udźelůne bůńdź indywidualńy bez podmjot prawa mjyndzynarodowygo (nawjůnzańy stosůnkůw dyplůmatyčnych abo podpisańy ůmowy bilateralny), bůńdź kolektywńy bez grupa państw (podańy jak w připadku pojydynčygo państwa) abo uorgańizacyjo mjyndzynarodowům (přijyńće w počet čuůnkůw). Uznańy państwa powinno mjeć charakter jydnoznačny i ńyodwracalny, choć w praktyce spotyka śe připadki zawješyńo abo zerwańo stosůnkůw dyplůmatyčnych abo wyklučyńy čuůnka uorgańizacyji.