Papua-Nowo Gwinyjo
 |
Tyn artikel ńy bůł jeszcze sprawdzůny we poprawnośći zapisowańo Steuerowům uortografijům a gramatycznyj. Jeli zdo Ći śe, co je to fest do porzůndku narychtowany artikel, symńij ta szablůna. |
| Independent State of Papua New Guinea Independen Stet bilong Papua Niugini Ńyzolyžne Państwo Papui-Nowyj Gwinyje |
|||||
|
|||||
| Motto: (angelsko godka) Unity in diversity (Jydność we růžnorodnośći) |
|||||
| Hymn: O arise all you sons of this land (Powstańće wšyjscy synowje tyj źymje) |
|||||
 |
|||||
| Uoficjalno godka | angielsko godka, tok pisin, hiri motu | ||||
| Stolica | Port Moresby | ||||
| Polityczny systym | můnarchijo kůnstytucyjno | ||||
| Gowa państwa | krůlowo Elžbjeta II |
||||
| w jeij imjyńu | Gubernator Gyneralny Michael Ogio | ||||
| Przikludziorz regjyrunku | prymjer Peter O'Neill | ||||
| Rozlygowańy • cołkowity • strzůdlůndowe wody |
53. we śwjeće 462 840 km² |
||||
| Liczba ludźůw (2008) • cołkowito • gynstość zaludńyńo |
106. we śwjeće 5 932 000 12,8 osůb/km² |
||||
| ńypodleguość | uod Australije 16 wřeśńa 1975 |
||||
| Religijo (głůwno) | protestantyzm | ||||
| Waluta | kina (PGK) | ||||
| Czasowo zůna | UTC UTC +10 | ||||
| Kod ISO 3166 | PG | ||||
| Necowo důmyna | .pg | ||||
| Automobilowy kod | PNG | ||||
| Telefůniczny kod | +675 | ||||
| Autůnůmiczne terytoryja | |||||
Papua-Nowo Gwinyjo (Papua New Guinea, Ńyzoležne Państwo Papui-Nowyj Gwinyje – Independent State of Papua New Guinea) – państwo we Uoceańije, we Melanezyje, ležy uůne we wjynkšyj tajli na wyspje Nowo Gwinyjo (w jei wschodńij tajli) a krům tygo na ůng. 2800 mjyńšych wyspůw. Grańica lůndowo mo yno s Indunezyjům, bez mořa sůmśaduje tyž s Australijům a Wyspůma Salůmůna. Doobkoua Papui-Nowyj Gwinyje sům wody Uoceanu Spokojnygo, Mořa Nowogwinyjskigo a Mořa Koralowygo.
Je to kraj we wjynkšyj tajli gůřysty, nojwyžšy wjyrch mo 4509 m n.p.m. Lične wulkůny. Kraj je nawjedzany bez třyńśyńo źymje a ńykej tsunami. Klimat sam je růwńikowy, gorki a wilguy. Bogaty nec řykůw a gynste losy.
Kraj zaśedlůny uod 60 tyś lot, bez Ojropejčykůw uodkryto we XVI wjeku, nale aže pů XIX wjek kraj bůu bezma coukim ńyzbodany. Mjano "Nowo Gwinyjo" nadali krajowi žygloře s Hišpańije, skiž tygo, co tubylcy zdowali im śe podane na mjyškańcůw Gwinyje we Africe. Dziśejšo Papua-Nowo Gwinyjo powstoua bez skuplowańy dwůch terytorjůw downych kolůńji (mjymjeckij a brytyjskij), kere uobje dostouy śe pod admińistracyjo Australije, a uod 1975 uostou ńypodleguym państwym. We 1988 roku wyspa Bougainville průbowoua secesyje, we wolkach poginyuo přez 20 tyś. ludźi. Wyspa pozostoua we skuodźe Papui-Nowyj Gwinyje, nale dostoua autonůmijo.
