Szwecyjo
| Tyn artikel je narychtowany we ślabikŏrzowym szrajbōnku. |
| Konungariket Sverige Krůlestwo Szwecyje |
|||||
|
|||||
| Hymn: Du gamla, du fria (Ty żeś storo, ty swobodno) |
|||||
| Uoficjalno godka | szwedzko godka (de facto) | ||||
| Stolica | Sztokholm | ||||
| Polityczny systym | kůstytucyjno monarchijo | ||||
| Gowa państwa | krůl Karl XVI Gustel Bernadotte |
||||
| Erba trůnu | fyszta Wichta Bernadotte | ||||
| Przikludziorz regjyrunku | prymier Fredrik Reinfeldt | ||||
| Rozlygowańy • cołkowity • strzůdlůndowe wody |
54. we śwjeće 450 295 km² 8,67% |
||||
| Liczba ludźůw (2009) • cołkowito • gynstość zaludńyńo • narodowości |
84. we śwjeće 9 354 462[1] 20.6 osůb/km² Szwedy, Finlandczyki, Lapońce |
||||
| Samostanowiyniy | 1524 | ||||
| Religijo (głůwno) | luterańizm | ||||
| Waluta | szwedzko korůna (SEK) | ||||
| Czasowo zůna | UTC +1 – źima UTC +2 – lato |
||||
| Kod ISO 3166 | SE | ||||
| Necowo důmyna | .se | ||||
| Automobilowy kod | SE | ||||
| Telefůniczny kod | +46 | ||||
| Autůnůmiczne terytoryja | |||||
Szwecyjŏ (szwedz. Sverige), ôficjalniy Krōlestwo Szwecyje (szwedz. Konungariket Sverige) – nordycke państwo na Skandynŏwskim Pōłwyspie we Pōłnocnyj Ojropie. Mŏ granicã z Norwygijōm na zachodzie a Finlandyjōm na wschodzie, je tyż skuplowanŏ z Danijōm bez most Øresund.
Szwecyjõ mŏ wiyrch 450 295 km² a skiż tygo je trzeci nojwiynkszy (podle wiyrchu) krej Ojropejskij Unije. Miyszkŏ sam ōngyfer 9,4 miliōna ludziōw. Je to państwo z mŏłōm gynstościōm zaludniyniŏ – 21 per./km² – a je uōna skoncyntrowanō w połedniowyj tajli. Bez 85% populacyje żyje we miyjskich zonŏch. Stolicōm Szwecyje je Sztokholm, kery je nojwiynksze szwedzke miasto.
Jako samostanowiōny a jednolity krej Szwecyjŏ powstŏła we strzedniowiyczu. We XVII stolyciu egzystowŏło Szwedzke Imperium a patrziło uōno do nojwŏżnijszych państw Ojropy. Moc podbitych terynōw strŏciła we XVIII a XIX stolyciu, jakto Finlandyjõ lo Rusyje we 1809. Ôstatniŏ wojna, we keryj bojowała Szwecyjŏ bōła we 1814, kej naciepała Norwygiji personalnõ unijõ (do 1905). Ôd tedy je to państwo neutralne. Z Ojropejskōm Unijōm sie skuplowała we 1995, je tyż człōnym OECD.
Dzisiej je Szwecyjŏ kōnstytucyjnŏ monarchijŏ z parlamyntarnōm dymokracyjōm a fest rozwiniyntōm gospodarkōm. Mo trzeci plac w Democracy Index cajtungu The Economist a dziywiōnty we Indeksie HDI. We 2010 roku miŏła Szwecyjŏ nojrychlejszy ekonomiczny wezrost a nojwiynkszõ innowacyjõ w Ojropie. Światowe Ekonomiczne Forum uznŏło Szwecyjŏ za nojbarzi konkuryncyjny ojropejski krej.
Przipisy
| Państwa Ojropy | |||
|
Albańijo • Andora • Austrijo • Belgijo • Bjołoruś • Bułgaryjo • Bośńa a Hercegowina • Chorwacyjo • Czesko Republika • Czorno Gůra • Dańijo • Estůńijo • Finlandyjo • Francyjo • Grecyjo • Irlandyjo • Islandyjo • Italijo • Liechtenstein • Litwa • Luksymburg • Łotwa • Macedůńijo • Madźary • Malta • Mjymcy • Mołdawijo • Můnako • Norwygijo • Ńiderlandy • Polsko • Portugalijo • Růmůńijo • Rusyjo • San Marino • Słowacyjo • Słowyńijo • Syrbijo • Szpańijo • Szwecyjo • Szwajcaryjo • Turcyjo • Ukrajina • Watykůn • Wjelgo Brytańijo |
|||