Szwecyjŏ

Ze Wikipedia
(Pōnkniyntŏ ze Szwecyjo)
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Konungariket Sverige
Krōlestwo Szwecyje
Fana Szwecyje
Wapyn {{{dopołniŏcz}}}
Fana Szwecyje Wapyn Szwecyje
Motto: (szw.) För Sverige i tiden
(Dlŏ Szwecyje - z duchym czasu)
Hymn:
Du gamla, du fria
Położynie {{{nazwa_dopełniacz}}}
Kōnstytucyjŏ Kōnstytucyjŏ Szwecyje
Ôficjalnŏ gŏdka szwedzkŏ
Stolica Sztokholm
Polityczny systym krōlewskŏ parlamyntarnŏ mōnarchijŏ
Zorta państwa unitarne państwo
Gowa państwa krōl Karol XVI Gustaw
Szef rzōndu prymier Stefan Löfven
Wiyrchnia
 • cołkŏ
 • wody strzōdlōndowe
56. na świecie
450 295 km²
8,67%
Liczba ludności (2020)
 • całkowita 
 • tyngość zaludniyniŏ
 • nacyje i etniczne grupy
88. na świecie
10 327 789
24 osób/km²
Szwedzi: 90,8%
Finowie: 3,1%
PKB (2019)
 • cołke 
 • na ôsobã

528,9 mld USD
53 867 USD
PKB (PSN) (2018)
 • cołke 
 • na ôsobã

542,8 mld miyndzynŏr. dolarōw
52 719 miyndzynŏr. dolarōw
waluta 1 szwedzkŏ korōna = 100 öre (SEK)
Czasowŏ strefa UTC +1 – zima
UTC +2 – lato
Kod ISO 3166 SE
Internetowŏ dōmyna .se
Kod autowy S
Kod fligerowy SE
Telefōniczny kod +46
Karta Szwecyje

Szwecyjŏ (szwedz. Sverige), ôficjalnie Krōlestwo Szwecyje (szwedz. Konungariket Sverige) – nordycke państwo na Skandynawskim Pōłwyspie we Pōłnocnyj Ojropie. Mŏ granicã z Norwygijōm na zachodzie a Finlandyjōm na wschodzie, je tyż skuplowanŏ z Danijōm bez most Øresund.

Szwecyjŏ mŏ 450 295 km² a skirz tego je to trzeci nojsrogszy podle wiyrchnie sztat Ojropejskij Unije. Miyszkŏ sam kole 9,4 milijōna ludzi. Je to państwo z małōm tyngościōm zaludniyniŏ – 21 per./km² – a cołkŏ populacyjŏ je skōncyntrowanŏ w połedniowyj tajli. Wiyncyj jak 85% populacyje żyje we miejskich zōnach. Stolicōm Szwecyje je Sztokholm, kery je aji nojsrogszym szwedzkim miastym.

Jako samostanowiōny a jednolity krej Szwecyjŏ powstała we strzedniowieczu. We XVII stoleciu istniało Szwedzke Imperium a patrziło ôno do nojważniyjszych państw Ojropy. Mocka podbitych terynōw straciyła we XVIII a XIX stolyciu, miyndzy inkszymi Finlandyjõ lŏ Rusyje we 1809. Ôstatniŏ wojna, we keryj bojowała Szwecyjŏ bōła we 1814, kej wmusiyła Norwygiji persōnalnõ unijõ (do 1905). Ôd wtedy je to neutralne państwo. Z Ojropejskōm Unijōm sie skuplowała we 1995, je tyż czōnkym OECD.

Dzisiŏ Szwecyjŏ je kōnstytucyjnŏ mōnarchijŏ z parlamyntarnōm dymokracyjōm i fest rozwiniyntōm gospodarkōm. Mŏ trzeci plac w Democracy Index rychtowanym ôd cajtōngu The Economist a dziywiōnty w Indeksie HDI. We 2010 roku miała nojgibcijszy ekōnōmiczny wezrost a nojsrogszy poziōm innowacyjności w Ojropie. Światowe Ekōnōmiczne Forum uznało jã za nojbarzij kōnkuryncyjny ojropejski sztat.

Przipisy

Państwa Ojropy

AlbańijoAndoraAustrijoBelgijoBjołoruśBośńa a HercegowinaBułgaryjoChorwacyjoCzesko RepublikaCzorno GůraDańijoEstůńijoFinlandyjoFrancyjoGrecyjoIrlandyjoIslandyjoItalijoLiechtensteinLitwaLuksymburgŁotwaMadźaryMaltaMjymcyMołdawijoMůnakoNorwygijoŃiderlandyPolskoPortugalijoPůłnocno MacedůńijoRusyjoRůmůńijoSan MarinoSłowacyjoSłowyńijoSyrbijoSzpańijoSzwecyjoSzwajcaryjoTurcyjoUkrajinaWatykůnWjelgo Brytańijo